Ðức Thánh Cha Gioan Phaolô II

Qua nhiều thế kỷ, lòng tôn sùng Mẹ Maria đã tiến triển không ngừng. Thêm vào với những lễ phụng vụ truyền thống mừng kính Mẹ Thánh Chúa, có rất nhiều cách diễn tả lòng đạo đức đối với Mẹ, thường được Giáo quyền chấp nhận và khuyến khích.

Nhiều việc tôn sùng và kinh nguyện về Mẹ Maria là một hình thức nối dài của phụng vụ và đôi khi góp phần vào việc phong phú hoá phụng vụ nói chung, như trường hợp của phần kinh nhật tụng tôn vinh Ðức Mẹ.

Kinh cầu Ðức Maria được biết biết đến đầu tiên là bản kinh ở thế kỷ thứ 3 và bắt đầu với những chữ: "Lạy Ðức Mẹ Chúa Trời, Ngài xiết bao thánh thiện. Này chúng con chạy đến, tìm nương ẩn nơi Ngài (Sub tuum praesidium)..." (Bản dịch mới của Ủy ban Phụng Vụ Các Giờ Kinh, 1991). [Bản dịch cũ là lời kinh thông dụng "Chúng con trông cậy Rất Thánh Ðức Mẹ Chúa Trời....]. Tuy nhiên từ thế kỷ 14, kinh nguyện phổ biến nhất đối với Kitô hữu là Kinh Kính Mừng.

Bằng cách lặp đi lặp lại những chữ đầu tiên thiên thần nói với Ðức Maria, người tín hữu được dẫn dắt vào việc chiêm niệm Mầu nhiệm Nhập Thể. Chữ La-tinh "Ave" dịch từ tiếng Hy-lạp "Chaire": Ðây là một sự mời gọi hãy vui mừng và có thể dịch là "Mừng Vui Lên". Bài thánh ca "Akathistos" của Giáo hội Ðông phương nhấn mạnh nhiều lần "Mừng Vui Lên" này. Trong Kinh Kính Mừng, Ðức Maria được gọi là "đầy ơn phúc" và như thế tâm hồn Mẹ được nhìn nhận là toàn hảo và toàn mỹ.

Câu "Chúa ở cùng Mẹ" tiết lộ quan hệ đích thân đặc biệt giữa Thiên Chúa và Mẹ Maria, thích hợp với kế đồ vĩ đại của Thiên Chúa muốn thiết lập giao ước giữa Ngài với cả nhân loại. Sau đó, câu "Mẹ có phước lạ hơn mọi người nữ và Giêsu, Con lòng Mẹ, đầy phước lạ" diễn tả hoạch định của Thiên Chúa được thực hiện nơi Trinh nữ Maria.

Gọi "Thánh Maria, Ðức Mẹ Chúa Trời", những Kitô hữu kêu đến Mẹ Thánh Chúa để xin đặc ân: "Cầu cho chúng tôi là kẻ có tội", và phó thác chính mình cho Mẹ ngay bây giờ và trong giờ chết.

Kinh nguyện "Truyền Tin" cũng mời các Kitô hữu suy niệm Mầu nhiệm Nhập Thể, thúc giục họ nhận lấy Ðức Maria là điểm quy chiếu cho mọi lúc trong cuộc đời hầu bắt chước Mẹ sẵn sàng thực hiện kế hoạch cứu độ của Thiên Chúa. Một cách nào đó, lời kinh Truyền Tin này làm cho chúng ta sống lại biến cố vĩ đại của lịch sử nhân loại, biến cố Nhập Thể, mà mọi lời kinh "Kính Mừng" đều chỉ đến. Ở đây chúng ta tìm thấy giá trị và tính cách lôi cuốn của Kinh Truyền Tin được các nhà thần học cũng như thi sĩ và hoạ sĩ diễn tả rất nhiều.

Trong việc tôn sùng Ðức Maria, tràng chuỗi Mân Côi cũng có một vai trò quan trọng. Bằng cách lặp lại "Kính Mừng Maria", chúng ta được dẫn đến chỗ chiêm niệm các mầu nhiệm đức tin. Bằng việc nuôi dưỡng lòng yêu mến Mẹ Thiên Chúa nơi người tín hữu, kinh nguyện đơn giản này cũng hướng chúng ta đến mục đích của nó, đó là vinh danh Thiên Chúa.

Ðức Giáo Hoàng Phaolô VI, cũng như các vị tiền nhiệm của ngài, đặc biệt là Ðức Lêô XIII, Ðức Piô XII và Ðức Gioan XXIII, đều xem trọng việc lần chuỗi Mân Côi và ước ao việc lần chuỗi này được lan rộng trong các gia đình. Hơn nữa, trong Tông huấn Marialis Cultus ("Tôn Sùng Ðức Maria"), Ðức Phaolô VI đã giải thích tràng chuỗi kinh Mân Côi là "một lời kinh Phúc Âm, đặt trọng tâm ở Mầu nhiệm Nhập Thể cứu độ", và ngài cũng nhấn mạnh đến "tính cách Kitô học rõ nét" của chuỗi kinh này.

Lòng đạo đức phổ quát của người Kitô hữu thuờng thêm kinh cầu vào tràng chuỗi. Kinh cầu được biết đến nhiều nhất là kinh cầu được dùng tại Ðền Ðức Mẹ Loreto và vì thế lời cầu này được gọi là "Kinh cầu Loreto".

Với những lời cầu xin rất đơn giản, Kinh cầu Loreto này giúp chúng ta chú ý đến con người của Mẹ Maria hầu nhận lấy sự phong phú thiêng liêng mà tình thương của Chúa Cha đã đổ đầy nơi Mẹ.

Như phụng vụ và lòng đạo đức Kitô hữu cho thấy, Giáo Hội rất tôn sùng Ðức Maria và xem lòng tôn sùng này có mối liên kết không thể tách rời với niềm tin vào Chúa Kitô. Thực vậy, lòng tôn sùng này đặt nền tảng trên kế hoạch của Chúa Cha, ý muốn của Chúa Con và linh ứng của Chúa Thánh Thần.

Nhận được ơn cứu độ và ân sủng từ Ðức Kitô, Ðức Trinh Nữ Rất Thánh được kêu gọi đóng một vai trò quan trọng trong chương trình cứu rỗi của nhân loại. Qua lòng tôn sùng Mẹ Maria, người Kitô hữu nhận ra giá trị hiện diện của Mẹ trên hành trình cứu độ của họ, cậy nhờ đến Mẹ để được mọi ân sủng. Người Kitô hữu biết rằng họ có thể dựa vào lời cầu bàu của Mẹ để nhận lãnh từ Thiên Chúa mọi ơn cần thiết nhằm giúp họ tăng trưởng trong đời sống thiêng liêng và đạt đến ơn cứu độ vĩnh cửu.

Như được xác nhận qua nhiều tước hiệu của Ðức Trinh Nữ Rất Thánh cũng như những cuộc hành hương liên tục đến các Ðền tôn sùng Mẹ, lòng tin tưởng của người tín hữu nơi Mẹ của Chúa Giêsu Cứu Thế thôi thúc họ kêu cầu đến Mẹ cho mọi nhu cầu hằng ngày của mình.

Người tín hữu chắc chắn rằng lòng từ mẫu của Ðức Maria không thể thờ ơ với những nỗi túng quẫn về vật chất và tinh thần của đàn con Mẹ.

Bằng cách khuyến khích lòng tin tưởng của người tín hữu, việc tôn sùng Mẹ Thiên Chúa giúp toả sáng đời sống thiêng liêng của họ và làm cho cho họ có thể tiến bộ trên con đường vinh phúc nhưng cũng nhiều đòi hỏi.

Cuối cùng, chúng ta phải nhớ lại rằng, bằng cách nêu bật chiều kích nhân tính của Mầu nhiệm Nhập Thể, việc tôn sùng Ðức Maria giúp chúng ta nhận ra rõ ràng hơn khuôn mặt của một Thiên Chúa chia sẻ niềm vui và nỗi đau của nhân loại, đó là "Thiên Chúa-ở-cùng-chúng-ta", Ðấng mà Mẹ Maria cưu mang như con người trong cung lòng rất thanh khiết của Mẹ, sinh ra, chăm sóc, và dõi theo với một tình yêu vô tả từ những ngày ở Nazarét và Bêlem cho đến lúc trên cây thập tự và Phục Sinh.