LTS: Thầy Marcel Nguyễn Tân Văn, Dòng Chúa Cứu Thế, sinh ngày 15.03.1928 và qua đời ngày 10.07.1959 tại Việt Nam, đang là một "hiện tượng lạ" trong đời sống của người Công Giáo trẻ tại Âu Châu, cách riêng ở Pháp. Cuộc đời ngắn ngủi của Thầy Marcel Văn theo mẫu gương cậy trông vào Chúa của Chị Thánh Têrêxa Hài Ðồng Giêsu đã lôi cuốn nhiều người trẻ Công Giáo ở Châu Âu đang chới với giữa những bấp bênh của một xã hội tiêu thụ khám phá lại hình ảnh Thiên Chúa từ nhân luôn quan tâm chăm sóc đến con cái của Ngài. Từ số tháng 05.2000, Nguyệt San Ðức Mẹ Hằng Cứu Giúp đã khởi đăng "Tự Thuật" của Thầy Marcel Văn được viết ra vào những năm 1945-1946 theo lời yêu cầu của Cha Giáo tập Antonio Boucher sau khi ngài đã sớm nhận ra nơi Thầy Văn một tấm gương sống đạo đức, nhiệt thành và phó thác.

Cha thân ái! đến đây, đời con bước sang giai đoạn thứ hai. Giai đoạn này đằng đẵng năm năm chìm ngập trong đau thương thử thách. Cuộc đời đã biến chuyển từ năm sự vui sang năm sự thương!... Ðến đây ánh xuân hồng đã lần lần mờ nhạt, và giông bão mùa thu đã ầm ầm nổi dậy lay vật cánh hoa rơi...

Con vào cuộc đời tu chú bé, không ngoài một vọng tưởng là được gần gụi Chúa hơn, được yêu Chúa chí thiết hơn. Và sự con mong ước hết lòng là được cộng tác trong việc phụng sự lễ nghi hằng ngày ở trên bàn thờ Chúa. Con biết rằng: Con khao khát làm linh mục lắm, nhưng trước khi làm linh mục, con còn phải học làm chức vụ của linh mục. Nên trên hết mọi việc, hằng ngày con chỉ chăm chú về lễ nghi và học hành.

Ði đôi với sự vọng tưởng ấy, sau khi đã nhận con vào cuộc đời tu chú bé, và mặc dầu con còn nhỏ bé, cha Y. Nhã cũng giao con cho một chú lớn dậy con cho biết kinh giúp lễ, và tập các lễ nghi cho. Trong vòng một tuần lễ, con được liệt ngay vào hạng giúp lễ nhì, và hằng ngày con được diễm phúc phục dịch trên cung thánh. Tuy tầm thước con chưa cao quá bàn thờ bao nhiêu, và chưa đủ sức vác nổi quyển sách lễ; mặc dầu, con cũng được giúp lễ, vì con đã thuộc kinh, và đã thông thạo các lễ nhạc. Một điều làm cho con sung sướng hết sức là buổi lễ nào con cũng được rước lễ vừa sau lúc thày cả chịu Máu Thánh xong. Hạnh phúc ấy làm cho con sung sướng một cách hiên ngang, nên con thường nói giỡn với các thày giáo của con rằng: Trong nhà này, ngoài cụ ra, chỉ có con là lớn nhất, bởi vì ngày nào cũng thế, hễ cụ già chịu lễ xong là đến lượt cụ con thôi .

Câu nói ngây thơ và thành thật ấy đã thành một bản án tuyên cáo tội con sau này. Vì nó đã va chạm vào lòng tự kiêu của mấy thày kẻ giảng trong nhà xứ. Vì thật ra, cả trong nhà xứ, chỉ có một mình con là người rước lễ hằng ngày. Cho nên sau cha xứ thì chỉ có con lên bàn tiệc thánh với Chúa Giêsu thôi.

Ngoài việc phụng dịch ban sáng, con không còn phải làm việc gì khác nữa, chỉ còn việc học hành kinh nghĩa và văn chương. Nên buổi sáng thì ở nhà học kinh. Trong hai môn ấy, môn nào con cũng giỏi hết, và đối với con môn nào cũng dễ. Giờ học, đối với con không những đủ, mà còn dư ra cho con chút ít thì giờ để lần hạt riêng. Ban sáng con dâng cho Ðức Mẹ năm chục để nhờ mẹ cám ơn Chúa Giêsu đang ngự trong lòng con. Buổi chiều, con lại dâng năm chục nữa để xin Mẹ dọn lòng con, để mai con lại đến rước Chúa Giêsu. Ðó là theo cách mẹ đã chỉ cho con từ hồi con rước lễ lần đầu.

Cứ thế ngày tu của con êm đềm không thể nói. Ngoài Chúa ra, con không còn nghĩ tưởng đến ai, con cũng không mơ ước thấy mặt nhà. Ôi! con thấy lòng con êm sướng lạ lùng.!...

Ðàng khác, cha Y. Nhã hết sức chiều nuông, ngày ngày hai bữa con được ăn cơm riêng với người. Tuy không đồng bàn, nhưng người dùng gì thì con cũng được hưởng nấy. Người thường gọi con là Bengiamin, và lấy gương con mà khiển trách mấy thày kẻ giảng khô khan lười nhác. Do đó, giữa các thày ấy với con lại có một mối thâm thù.

Rồi từ trong nhà xứ, cho đến ngoài dân họ con đã nghiễm nhiên là một ngọn đèn bắt buộc mọi người phải nhìn vào ánh sáng. Các bà dòng (dòng ba Thánh Dominico) thường gọi con là: Cậu bé thiên thần. Và khen cha xứ thật xứng đáng có một chú bé tốt lành như thế. Mà tại sao, cha có biết các bà gọi con là cậu bé thiên thần không? Con xin thưa: Vì ít ngày đầu các bà ấy không rõ tung tích con ở đâu đến. Nên có mấy bà gọi con lại mà hỏi:

- Quê cậu ở đâu? Mẹ cậu thế nào?

Nhưng con, một đứa trẻ rất hóm hỉnh. Con vui cười đáp lại lời các bà rằng:

- Quê cháu ở trên trời. Mẹ cháu là Ðức Mẹ.

- À, thế ra cậu là thiên thần hử?

Thế rồi từ đấy các bà cứ quen miệng gọi con là: Cậu thiên thần.

Rồi thỉnh thoảng các bà lại biếu cho con vài món quà chợ.

Trong các bạn trẻ, con đã chiếm được phần đa số. Các bạn thích con, vì con ăn nói lịch thiệp; không bao giờ mách tục. Nhưng con cũng biết khiển trách những bạn hay láo xược, và yên ủi những bạn yếu đuối, tàn tật trong tâm não hoặc thân xác. Cho nên sáng nào ra sân trường con cũng bị các bạn xúm lại để hỏi thăm.

Ngọn đèn lòng con sáng luôn, không lúc ngớt. Ma quỉ thấy vậy hận trào không thể nói, nó đã quyết nghị giao chiến một phen với đứa con cưng của Ðức Mẹ.

Năm ấy, lại gặp vào năm thánh, cha xứ đã tổ chức một cuộc đi viếng các nhà thờ toàn xứ để lĩnh ơn toàn xá. Và do đó, cuộc đi viếng đã làm cho hết mọi người trong xứ biết đến câu truyện hy sinh can đảm của đứa trẻ lên bẩy, và lòng đạo đức sốt sắng của nó đã đánh động lòng nhiều người trở về cùng Chúa. Con đi đâu người ta cũng hỏi, và cũng nói:

- Cậu bé nào thế? Gan nào mà đu tu sớm thế? Cậu bé mảnh khảnh quá nhỉ? Thế mà tu được cũng đáo đễ thật. Thế rồi những người biết kể cho người không biết đời sống tu của con chu đáo như thế nào.

Hết những câu truyện ấy điều qua tai con, làm cho con e thẹn. Nhưng không khêu gợi một chút kiêu căng nào.

Cái không khêu gợi một chút kiêu căng ấy mới làm cho ma quỉ hậm hực. Nó cho đó là một cử chỉ thách chiến hết sức tàn nhẫn.

Thế rồi Satan quyết chiến!

Theo chương trình tác chiến, Satan muốn tuyệt đường tiếp tế lương thực thiêng liêng vào hồn con, mà lương thực độc nhất ấy, chỉ có là Mình Thánh Chúa Giêsu thôi.

Ðược ít lâu, nghĩa là sau khi ngọn đèn tình ái nơi lòng con đã được nhiều linh hồn nhìn thấy, và nhắc nhớ tới. Trong số các thày kẻ giảng khô khan trong nhà xứ, có một thày ghét con một cách đặc biệt. Con thì cứ được coi là gương sáng hoài, mà thày ấy thì cứ bị cha xứ khiển trách luôn, nên đã tức lại càng thêm ghét.

Vậy ma quỉ đã dùng thày ấy để tấn công con. Vì là thày giáo, thày ấy vẫn có quyền gọi con lên phòng riêng để sửa dậy. Nên thày ấy cứ lợi dụng gọi con lên phòng luôn. Mà lên để làm gì? Dậy kinh à? Hay học chữ?

Không, để tập tu cho con. Mà cách thày ấy tập tu cho con thì thày ấy giao hẹn chỉ có một mình thày ấy với con biết mà thôi. Cấm nói ra với ai, nhất là với cha xứ, mà hễ nói ra là bị chôn sống lập tức.

Mỗi sáng sau lễ, thày ấy gọi con lên phòng để hỏi thăm về sức khỏe, mà những câu hỏi thăm ấy thì thày ấy nói thật to, đứng đến gần trăm thước cũng nghe rõ.

- Thế nào? Ðêm qua em có ngủ được không? Có nhớ mẹ không? Thôi nhớ làm gì đi tu ý mà...

Sau một hồi hỏi và yên ủi rõ to như thế thày ấy mới âm thầm chỉ cho con nằm xuống đất, và vút cho con một thôi roi mây, mà vừa vút thày ấy vừa hát rõ to. Rồi ra lệnh bằng mắt: Cấm khóc!.

Sau một tuần lễ tập tu cho con, người con khô quắt ngay đi như tầu lá héo. Mông con phồng lên như phải bỏng, không thể ngồi cũng như không thể nằm ngửa được. Ở nhà thờ luôn luôn con phải quì một giờ rưỡi đồng hồ. Ăn cơm con phải đứng; và đi ngủ phải nằm sấp, hoặc nghiêng. Nhưng không đêm nào con ngủ được!. Thế mà ngày nào con cũng phải đi tập tu, mà không dám nói cho một ai hay hết, Cha Xứ cũng không biết.

Mãi cho đến hai tuần lễ, chính Chúa đã tố cáo hành động dã man ấy. Một hôm, bà giúp việc lo giặt giũ áo quần cho con, thấy có những vết cứng khả nghi trên vải; bà tọc mạch bắt con phải khai ra, đã bị ung độc gì mà không nói. Con nhất định từ chối không nói, vì sợ phải chôn sống, mà nhất là sợ không được rước lễ nữa. Vì mấy ngày trước thày giáo lại bắt con phải thề rằng: Nếu nói những điều ấy ra, con tự buộc mình sẽ không được rước lễ ngày mai. Mưu ấy thật phải nhờ Luxiphe mới có thể nghĩ ra được. Vì chỉ có Luxiphe mới biết từ nhỏ cho đến bây giờ con chưa hề dám nói dối một lần. Nên hễ ngày nào con bỏ rước lễ thày biết ngay rằng con đã lỗi lời thề. Bà giúp việc thấy con chối, liền đi mách với Cha Xứ rằng: Cậu Văn bị ung độc gì ở sau lưng mà không cho xem.

Tức khắc Cha Xứ bắt con lột trần hết, và nhân đó, mới rõ phần thân sau con đã bị phổng, nứt và chảy nước vàng. Cha Xứ tức mình định giơ tay tát cho con vài cái, vì bị như thế mà không nói. Nhưng rồi lại thôi, Người quay đi gọi tất cả các cậu, các thày lên để cho xem đứa trẻ bị lột da. Rồi Người hỏi: Nếu ai còn một chút lương tâm, mà không thảm hại, thì người đó là lý hình.

Và từ đấy thày giáo của con không còn được phép gọi con lên phòng để tập tu cho con nữa.

(còn tiếp)