Gió đông vẫn đang thổi về từ miền Bắc. Trong chiếc áo khoác dài, tôi bước chân vào khu phố Á Châu vùng Tây-Nam, thuộc thành phố Houston, đến một tiệm vải có đủ loại mặt hàng. Vải vóc rực rỡ những màu tươi sáng giống như rừng hoa xuân. Quí bà, quí cô, ai nấy cứ mãi mê chọn lựa, ngắm nhìn. Riêng tôi, khi bước vào đây cũng không ngoài mục đích kiếm một miếng vải đẹp may áo dài để mặc trong ngày đầu Xuân.

Ðứng trước thềm năm mới, tâm hồn ai lại không rạo rực trước những màu sắc xanh đỏ quanh mình, với những tiếng cười nói nhộn nhịp, người người qua lại đó đây mua sắm. Họ trao nhau những món quà Tết và gửi đến nhau những lời chúc mừng với tấm thiệp xuân mặc dầu vẫn không thiếu người mãi băn khoăn về thời gian mau qua cho kiếp sống hiện tại và suy tư không ít về cuộc sống mai ngày.

Tuy vậy, có bao nhiêu người đã dành ngày đầu năm đến chúc tuổi Chúa, mua quà cho Chúa và cảm tạ ơn Chúa, Ðấng mà ta đặt là vị vua của cõi lòng mình? Ôi, thật phũ phàng!

Khi ngày Tết sắp đến, thì bên Ðông cũng như bên Tây, người ta thường nghĩ đến việc sửa sang nhà cửa. Người ta chuẩn bị nhà cửa cho sạch sẽ và trang trọng. Có rất nhiều gia đình bỏ nhiều giờ ra để sơn phết lại toàn diện căn nhà cho mới. Họ mua sắm nhiều đồ dùng mới trong nhà và nhất là hầu như ai cũng thích mặt bộ đồ mới vào ngày mừng Chúa Xuân.

Bộ áo mới bên ngoài nếu không đi đôi với đời sống thánh thiện bên trong thì nó sẽ chỉ là hào nhoáng bề ngoài, nào có ích lợi thiết thực gì cho ta.

Những tà áo mới được dịp thi nhau khoe sắc đua màu tại nơi Thánh Ðường khi một số người cùng nhau tuôn về để dâng thánh lễ tạ ơn ngày đầu năm. Nhưng người ta đã xin ơn gì cùng Chúa? Ơn trọng đại phải xin là gì nếu không phải là xin Chúa đổi mới tâm hồn con để từ nay con sẽ có một đời sống mới kể từ ngày đầu năm mới này? Xin Chúa tẩy rửa con người cũ của con; con người ươn lười, tự phụ, háo thắng và đầy những đam mê. Xin Chúa mặc cho con một con người mới bằng những đức tính hiền hòa, nhẫn nhục, khiêm nhường, bác ái yêu thương và nhất là một tấm lòng yêu mến Chúa sâu thẳm.

Khi nhà cửa đã được tu sửa, trang hoàng và mọi sự đã được chuẩn bị trong một bối cảnh mới, nhưng nếu nơi mỗi người chúng ta không có một sự đổi mới nào; ta lại vẫn giữ nếp sống cũ đầy những thói tật thì có khác chi mồ mả được quét vôi trắng mà Chúa Giêsu đã nói đến cách đây 2001 năm. "Khốn cho các ngươi, hỡi các văn sĩ và các Pharisiêu giả hình, các ngươi giống như những mồ mả quét vôi trắng, bề ngoài có vẻ đẹp, song bên trong thì đầy hài cốt và mọi thứ hôi thối" (Mt 23:27).

Sự đổi mới không có nghĩa là dùng những lớp sơn bên ngoài để che dấu những cũ kĩ, mục nát bên trong. Một con người đổi mới thực sự phải là người có một tâm hồn mới, một trái tim mới, một sức sống mới. Tiên tri Ezekien đã viết về một con người được Thiên Chúa biến đổi như sau:

"Ta ban tặng các ngươi một quả tim mới, sẽ đặt thần khí mới vào lòng các ngươi. Ta sẽ bỏ đi quả tim bằng đá khỏi thân mình các ngươi và sẽ ban tặng các ngươi quả tim bằng thịt" (Ez 36:26-27).

Một khi có trái tim mới và sức sống mới, con người sẽ đi theo thánh chỉ và tuân giữ các giới luật của Chúa.

Có nhiều đôi tân hôn đã quyết định lập gia đình vào dịp tết để bắt đầu một đời sống mới, trong một gia đình mới. Những người này có ước vọng gì cho gia đình mới của họ? Một cuộc sống mới được bắt đầu. Họ sẽ sống chung bên nhau trong căn nhà mới. Họ có những chiếc nhẫn cưới mới. Họ cũng sẽ mặc nhiều bộ đồ mới, có giầy dép mới. Trong căn nhà mới chắc chắn sẽ được trang hoàng hầu hết bằng những đồ dùng mới, từ giường chiếu, bàn ghế, tủ cũng như mọi dụng cụ bếp núc; chưa nói đến những chiếc xe mới. Họ cũng sẽ có những dự định mới cho đời sống tương lai mới của họ. Nào là mở những chương mục mới, đầu tư vào những công ty mới.. Và nhất là sẽ có những người con mới trong đời sống mới. Có nhiều người cũng bắt đầu nhận những công việc mới sau thời kỳ chuẩn bị ngày cưới của họ.

Một cuộc sống mới với hầu hết cái gì cũng mới. Nhưng mấy ai đã ngồi lại để tìm cách làm sao cho chính tâm hồn mình được đổi mới để có một đời sống mới thực sự trong một gia đình mới của họ.

Viết tới đây, tôi nhớ lại người hàng xóm bên cạnh nhà. Cứ bắt đầu vào Ðông, ông thuê người chặt hết các cành cây um tùm xung quanh và chỉ để lại có vài cành to lớn xanh tốt. Khi mới nhìn thấy cây xanh mới trơ trụi, thưa thớt vì bị chặt đi nhiều quá, tôi cảm thấy trong lòng nuối tiếc. Thế nhưng, chẳng bao lâu khi cây qua trạng thái tiềm sinh là lúc hương xuân cũng vừa chớm. Cây bắt đầu đâm nhiều chồi non. Thế rồi, mỗi ngày chúng cứ từ từ đua nhau vươn dài, rộng, che phủ cả một khoảng không gian. Chẳng bao lâu, chúng đã trở nên xanh tươi xum xuê với những tàng lá rộng lớn. Những khác bộ hành thường dừng chân sau khi mỏi mệt và bầy chim non ríu rít kéo nhau về nghỉ ngơi sau những trận mưa rào ướt sũng.

Cây phải được chặt xén thường xuyên như thế để thêm sức sống và có khả năng tăng trưởng mạnh hầu trở nên hữu dụng. Nhiều thú vật, người ta cũng phải xén lông, tắm gội sạch sẽ, chúng mới dễ coi.

Trong sự đổi mới cũng vậy, có đau đớn có xót xa, vì nó đòi hỏi phải cắt xén, gọt dũa; cần một sự từ bỏ lớn lao và sự phải cố gắng không ngừng.

Chàng thiếu niên kia muốn trở nên một nhà y khoa chuyên môn, chàng đã phải vật vảcặm cụi 14 năm trời mài miệt dưới mái trường.

Như Chúa Giêsu, đã chấp nhận bấm cành gai nhọn. Vòng gai trên đầu Giêsu đã sáng ngời mũ quân vương thắng trận. Muốn trở nên người hữu ích phải chấp nhận đớn đau.

Là con người nếu chúng ta chỉ lo việc đổi mới ngoại diện thì tâm hồn chúng ta chẳng bao giờ thực sự đổi mới và như thế, chúng ta sẽ không được hưởng sự bình an chân thật, một thứ bình an mà chỉ có Chúa mới có thể ban cho. "Thầy để lại bình an cho các con, Thầy ban bình an của Thầy cho các con. Thầy không ban sự ấy như thế gian ban. Các con đừng bối rối, cũng đừng hoảng sợ" (Gioan 14:27).

Bình an là một ơn lành vô cùng cao quí Chúa ban cho những người muốn sẵn sàng đón nhận. Hẳn không ai trong chúng ta lại không ước ao sự bình an đó. Vì, nếu ta không có bình an thật thì ta cũng không thể chia sẻ cho những người xung quanh, nhất là cho những người thân yêu trong gia đình ta. Làm sao mình có thể chia sẻ cho ai cái mình không có. Và, ngược lại với bình an là bất an. Một tâm hồn thiếu bình an là một tâm hồn luôn lo lắng, buồn phiền, bất ổn, cau có. Ðương nhiên, chúng ta không muốn chia sẻ những bất ổn cho người thân cũng như không muốn đem sự bất ổn đó vào trong gia đình mới của mình.

Khi Ðức Giêsu, Ngôi Hai Thiên Chúa nhập thể làm người để thực hiện cứu độ nhân loại, Người đổi mới tất cả những gì xưa cũ và lập lại với con người một Giao ước mới. Chính vì thế mà các sách Thánh Kinh từ Chúa Giêsu về sau được gọi là phần Tân Ước, tức là Giao ước mới. Tinh thần canh tân đổi mới của Chúa Giêsu rất rõ trong câu sau đây: "Chẳng ai lấy miếng vải mới vá vào áo cũ, vì như thế, miếng mới sẽ kéo rách áo cũ và chưa rách lại rách to thêm. Chẳng ai đổ rượu mới vào bầu da cũ; nếu làm thế, bầu da nứt, rượu chảy ra và bầu da hỏng. Rượu mới đổ vào bầu da mới, như thế, giữ được cả hai" (Mt 9:16-17).

Như vậy, đổi mới theo tinh thần của Chúa Giêsu là sự đổi mới triệt để chứ không chỉ đổi mới cách vá víu hay hình thức bên ngoài. Mà đổi mới triệt để là theo một giới răn mới là: "Hãy yêu nhau như Thầy đã thương yêu các con."

Chúa ơi, con hiểu rằng, để đạt được một việc gì tốt đẹp cao quí, nó đều đòi hỏi một sự cố gắng và hy sinh lớn lao; một cuộc đánh đổi cao cả, như xưa để cứu nhân loại, Chúa đã chấp nhận đánh đổi cả mạng sống mình.

Lạy Chúa, đã bao năm con hứa hẹn với Chúa; đã bao lần con quyết tâm đổi mới cuộc đời con; thế nhưng, đến nay con vẫn cứ lệt bệt như những loài sâu bọ chưa thoát ra khỏi mặt đất, mặc dù Chúa biết con đã cố gắng nhiều. Chúa nhìn thất rõ những yếu đuối và sự bất lực của con. Nếu con có làm được gì là đều do hồng ân Chúa nâng đỡ mà thôi. Chúa biết con bất lực nhưng lòng con luôn khao khát nghe được tiếng Chúa và sống theo ý Chúa. Con chỉ ước ao một điều là xin cho con đừng bao giờ làm cực lòng Chúa, nhưng ước gì mọi việc lớn nhỏ con làm, mọi hành vi cử chỉ, mọi lối suy nghĩ, con luôn làm vui lòng Chúa. Con ước mong chỉ bấy nhiêu thôi.

Lạy Chúa Giêsu của lòng con, xin đem con ra khỏi vũng lầy sa đọa như Chúa đã đem bướm thoát ra khỏi kiếp sâu. Chỉ có quyền lực và tình yêu bao la của Chúa mới có thể cứu thoát và đổi mới con. Và, chỉ có Chúa mới tô điểm những nhân đức cho tâm hồn con. Có như thế, tâm hồn con sẽ như bình hoa quí luôn được phủ phục trước tôn nhan Người.

Con nhận thức rằng, để có một tâm hồn bình an, có một gia đình hạnh phúc, con phải hết sức tập đổi mới chính mình. Biết cho đi mà không mong được đền đáp như lời nguyện của Thánh Phanxicô: